Cardiologie

ResizedImage294257 HCMHet hart is een zeer complex orgaan dat van essentieel belang is bij het handhaven van een voldoende hoge bloeddruk in het lichaam, het garanderen van adequate doorbloeding van alle weefsels en organen en het voorkomen van ophopingen van vocht op plaatsen in het lichaam waar dit niet thuishoort. Het hart kan niet alleen worden beschouwd als een spier om bloed rond te pompen, maar is een orgaan dat hormonen produceert en deel uitmaakt van het zenuwstelsel. Het hart is daarmee van essentieel belang voor het leven en ziekten aan het hart kunnen een negatieve invloed hebben op de gezondheid en het welzijn van uw dier. Meer informatie over de werking van het hart vindt u hier.

Zowel bij hond, kat als andere diersoorten komen regelmatig ziekten van het hart voor. Aangeboren hartziekten zijn die afwijkingen aan het hart waarmee men geboren wordt. Hierbij kan worden gedacht aan een slecht sluitende hartklep of een gaatje in het hart waar geen opening hoort te zitten.

Daarnaast onderkennen we verkregen hartziekten. Dit zijn aandoeningen die pas op latere leeftijd ontstaan. Bij de hond herkennen we regelmatig een lekkende hartklep door aftakeling van de klep (MKD) en dilatatieve cardiomyopathie (DCM). Bij de kat is de meest voorkomende verkregen hartziekte hypertrofische cardiomyopathie (HCM).

Een hartziekte kan nadelige gevolgen hebben voor uw huisdier, maar dit hoeft lang niet altijd het geval te zijn. We maken daarom onderscheid tussen enerzijds de aanwezigheid van een hartziekte en anderzijds het ontwikkelen van hartfalen. In het laatste geval is er sprake van een nadelige invloed van een hartziekte op de gezondheid en het welzijn van uw huisdier. Is er sprake van hartfalen, dan uit zich dat in bijvoorbeeld sneller moe worden, meer slapen, een snellere ademhaling bij rust en inspanning, hoesten en benauwdheid.
Cardiologie is het medisch vakgebied dat zich bezighoudt met het opsporen, vaststellen en het behandelen van aandoeningen van het hart. In Dierenkliniek Rijen beschikken we over uitgebreide kennis, onderzoeks- en behandelingsmogelijkheden op het gebied van de cardiologie.
De eerste stap van een cardiologisch onderzoek bestaat altijd uit een uitgebreid gesprek met u over de problemen van uw huisdier. Aansluitend voeren we een lichamelijk onderzoek uit. Slechts door voelen, kijken en luisteren kunnen we al zeer veel informatie verkrijgen omtrent het functioneren van het hart van uw huisdier.

Lichamelijk onderzoek
Vele hartziekten veroorzaken eenvoudig waarneembare afwijkingen bij het lichamelijke onderzoek van uw huisdier.
Het hart maakt tijdens het pompen typische geluiden. Deze geluiden kunnen worden gehoord met een stethoscoop. Soms is met een stethoscoop een abnormaal geluid te horen. Zo is een hartruis soms de eerste indicatie dat er sprake is van een hartziekte, zonder dat uw dier daar last van hoeft te hebben. Een hartruis bij een jong dier kan worden veroorzaakt door een aangeboren hartaandoening. Een hartruis die op latere leeftijd pas voor het eerst te horen is, kan een aanwijzing zijn voor een verkregen hartziekte. Een hartruis ontstaat door wervelingen of turbulenties in het bloed dat door het hart stroomt of door trillingen van structuren in of bij het hart. Lekkage van hartkleppen of vernauwingen van in- en uitgangen van het hart kunnen dergelijke wervelingen veroorzaken.

Naast een hoorbare hartruis wordt in andere gevallen soms een onregelmatige hartslag of een extreem hoge of lage hartslag opgemerkt. Een onregelmatige hartslag kan worden veroorzaakt door een hartritmestoornis. Dit is dikwijls een aanwijzing voor een afwijking in de electrische aansturing van de hartspier en kan door ziektes in en buiten het hart worden veroorzaakt.

Afhankelijk van de ziektegeschiedenis en de bevindingen bij het lichamelijke onderzoek zal door de dierenartsen van Dierenkliniek Rijen een beroep worden gedaan op één of meerdere onderzoekstechnieken om de aanwezigheid, de aard en ernst van een hartziekte te kunnen inschatten.

Echocardiografie
Een echografisch onderzoek van het hart of echocardiografie is een zeer belangrijke onderzoekstechniek binnen de cardiologie. Echocardiografie geeft ons een unieke mogelijkheid om letterlijk in het hart van uw huisdier te kijken. Echocardiografie is daarom een van de meest belangrijke onderzoekstechnieken om exact vast te kunnen stellen aan welke hartziekte uw huisdier lijdt, de voortgang te meten en het effect van een ingestelde behandeling te evalueren.

ResizedImage280250 Hart normaal echo

Door middel van echocardiografie krijgen we belangrijke informatie over de vorm en de opbouw van het hart, wat ons in staat stelt vast te stellen aan welke hartziekte uw huisdier lijdt.
Gebruik makend van zowel B-mode als M-mode echografie kunnen we u informatie geven over de functie van het hart, de bewegingen van hartspier en kleppen en de verhoudingen van de verschillende onderdelen van het hart t.o.v. elkaar.
Met behulp van kleuren-Doppler kunnen we de oorzaak van een hartruis opsporen. Deze techniek wordt gecombineerd met spectraal-Doppler om de bloedstroom binnen het hart in kaart te brengen.
Een echocardiografisch onderzoek is in principe niet belastend voor het dier. Sommige dieren, voornamelijk katten, zijn soms zo angstig dat het beter is ze een sedatie te geven, dat wil zeggen een injectie met een middel waarvan ze rustiger worden met minimale effecten op de functie van het hart.

Een echocardiografisch onderzoek vindt plaats op een speciale onderzoekstafel.

ResizedImage165113 echocardio stapvoorstap 4

Het is noodzakelijk het dier te scheren op meerdere plaatsen op de borstkas.  

ResizedImage165113 Scheren L kat

Om een echocardiografie goed uit te kunnen voeren, wordt uw dier vastgehouden door een ervaren assistente.

ResizedImage165113 Vasthouden

Er worden enkele kabeltjes vastgemaakt aan het dier, om het hartritme goed te kunnen volgens tijdens de echo. Dit is van belang om bepaalde metingen correct uit te kunnen voeren.

ResizedImage165113 Positie op echotafel kat

Het dier wordt in zijligging gebracht op een speciale tafel. In deze tafel is een uitsparing aanwezig. Het hart van het dier wordt boven de uitsparing in de tafel gepositioneerd. Door de zwaartekracht 'zakt' het hart tegen de onderliggende zijde van de borstkas.Via de uitsparing in de tafel wordt het hart van onderaf in beeld gebracht.

ResizedImage165113 Positie op tafel probe kat

De beelden zijn zichtbaar op het beeldscherm van het echoapparaat. Een volledig echocardiografisch onderzoek duurt meestal 30-60 minuten. Tijdens het onderzoek vergaren we belangrijke informatie over de vorm, grootte en functie van het hart. We kunnen meestal aangeven of uw dier aan een vorm van hartziekte lijdt en zo ja aan welke. Indien van toepassing kunnen we de oorzaak van de hartruis opsporen. Tenslotte dient echocardiografie om het effect van een behandeling te kunnen evalueren.

Röntgenfotografie
Röntgenfoto's van de borstkas geven ons een overzicht van twee belangrijke orgaansystemen in het lichaam, namelijk het hart en de longen. Is benauwdheid van uw huisdier het voornaamste probleem, dan is het maken van röntgenfoto's meestal de onderzoekstechniek van eerste keuze. Sommige hartproblemen kunnen leiden tot longproblemen en vice versa. Een röntgenfoto geeft een overzicht van zowel hart als longen, maar geeft geen informatie over de functie van de hartspier, de oorzaak van een hartruis of de aanwezige ziekte in het hart.

Electrocardiografie
Een hartfilmpje, electrocardiogram of ECG wordt gemaakt om de vorming en geleiding van electrische prikkels in beeld te brengen. Deze prikkels dienen er voor te zorgen dat de verschillende onderdelen van het hart regelmatig en gecoördineerd samentrekken en ontspannen. Electrocardiografie is de belangrijkste onderzoeksmethode in geval van een hartritmestoornis, maar geeft geen betrouwbare informatie over de vorm en functie van het hart.

Om een ECG van uw huisdier te maken wordt het in rechter zijligging gebracht. Op alle vier de ledematen worden draadjes met stekkertjes aangesloten om het hartritme en de geleiding van stroom over het hart te kunnen meten. Een ECG-schrijver registreert het hartritme en de geleiding daarvan en geeft dit weer op een beeldscherm en op papier. Het registreren van een diagnostisch ECG is vergelijkbaar met het aansluiten van de stekkertjes tijdens een echocardiografisch onderzoek.

Bloeddrukmeting
Het handhaven van een voldoende hoge bloeddruk is belangrijk om de doorbloeding van weefsels en organen te garanderen. Te lage bloeddruk leidt tot een verminderde doorbloeding en daarmee samenhangende vermindering van aanvoer van zuurstof en voedingsstoffen. Een verhoogde bloeddruk leidt tot (onherstelbare) schade aan organen en weefsels.
Het meten van de bloeddruk geschiedt bij huisdieren op ongeveer dezelfde wijze als bij mensen, echter met gebruikmaking van speciale Doppler meetapparatuur.

In Dierenkliniek Rijen is veel ervaring in het opsporen, vaststellen en behandelen van aangeboren en verkregen hartaandoeningen bij hond en kat. Zo onderzoeken we alle dieren uit asiel Breda en asiel Tilburg waarbij een hartaandoening wordt vermoed. Bovendien voeren we cardiologische onderzoeken uit op verwijzing van andere dierenartsen.

Lees hier het verhaal van de kleine dappere Binche, een sheltie pup die in dierenkliniek Rijen is gediagnosticeerd en geopereerd aan een PDA ( Persisterende ductus arteriosus )